İletişim Başkanlığı Blok Zinciriyle Güvenliği ve Şeffaflığı Artırıyor: Dijital Dönüşümde Yeni Bir Adım

Ankara’da İletişim Başkanlığı, dijital dönüşüm stratejisi kapsamında önemli bir adım atarak blok zincir teknolojisini kullanmaya başladı. Artık vatandaşlar ve uluslararası kullanıcılar, İngilizce içeriklere “cbiletisim.eth.link” adresi üzerinden, merkezi olmayan bir sistemle erişebilecek. Bu yenilik, herhangi bir merkezi sunucuya veya üçüncü taraf hizmet sağlayıcısına bağımlı kalmadan çalışıyor.

Bu hamle, Başkanlığın son bir yıldır yürüttüğü kapsamlı dijital dönüşüm programının bir parçası. Yapay zeka ve blok zincir teknolojilerini kamu yönetiminde daha etkin kullanma hedefiyle başlatılan çalışmalar, somut projelere dönüşüyor.

Yapay Zeka Strateji Belgesi ve Yerli Altyapı

Başlangıçta bulut tabanlı olarak geliştirilen sistemler, daha sonra yüksek güvenlik standartlarına sahip, yerli ve kurum içi bir altyapıya taşındı. Kurum bünyesinde kurulan yüksek performanslı GPU sunucuları ve özel ağlar sayesinde veriler, dış bağımlılık olmadan yerel ortamda işleniyor. Bu altyapı üzerinde geliştirilen yerli dil modelleri ve görsel-dil modelleri, kurumun güvenlik duvarları arkasında özel olarak çalıştırılıyor.

Yapay Zeka ile Dezenformasyonla Mücadele ve Verimlilik

Başkanlık, çok dilli uluslararası medya izleme sistemi ile duygu analizi, risk tespiti, anomali analizi ve gerçek zamanlı özetleme gibi yetenekler kazanarak dezenformasyonla mücadelede daha hızlı ve etkili bir yapı oluşturdu. Kriz dönemlerinde karar alma süreçleri de hızlandırıldı.

Kurum içi belgelerle entegre çalışan yapay zeka asistanı CibGPT, personelin kurumsal bilgiye güvenli erişimini sağlıyor. Metin hazırlama, görsel üretimi, seslendirme ve çok modlu video oluşturma gibi süreçlerde kullanılan sistemler, içerik üretim kapasitesini artırıp maliyetleri düşürüyor. Yazılım geliştirme süreçlerinde kullanılan İlGen kodlama asistanı, kod önerileri ve hata analizleri sunuyor. Doğal dili SQL sorgularına dönüştüren ULAK aracı sayesinde teknik uzmanlığı olmayan personel de veri tabanlarında kolayca sorgulama yapabiliyor.

Bilgi ve Deneyim Paylaşımı ve Açık Veri Girişimi

İletişim Başkanlığı, dijital dönüşüm sürecinde edindiği bilgi ve deneyimi kamu kurumları ve akademik çevrelerle paylaşıyor. Kamu Kurumları için Yapay Zeka Entegrasyon Rehberi yayımlandı. Türkiye’de Hugging Face üzerinde resmi kurumsal profil açan ilk kamu kurumu olan Başkanlık, Dezenformasyonla Mücadele Merkezi tarafından hazırlanan Türkçe-İngilizce açık veri setini (2.810 doğrulama kaydı) araştırmacıların kullanımına sundu. Bu veri seti, dezenformasyon tespitine yönelik yapay zeka modellerinin geliştirilmesine katkı sağlamayı hedefliyor.

Blok Zinciri ile Yayınların Kalıcılığı ve Doğrulanabilirliği

Başkanlık, resmi yayınlarının kalıcılığını ve değiştirilemezliğini sağlamak amacıyla blok zincir teknolojisini devreye aldı. Strateji, diplomasi, tarih ve kültür alanlarında yayımlanan 130 resmi eser, IPFS protokolü aracılığıyla dağıtık ağlarda arşivlendi. Bu yayınlara ait kriptografik doğrulama kayıtları, akıllı sözleşmeler üzerinden Ethereum blok zincirine işlendi. Başkanlık, Ethereum ağı üzerinde kendi kurumsal akıllı sözleşmesini hayata geçirdi ve “cbiletisim.eth” ENS alan adını tescil etti. İngilizce internet sitesinin doğrudan blok zincir üzerinden yayımlanması da bu teknolojik altyapının bir sonucu.

Bu yeni model sayesinde, Başkanlık tarafından yayımlanan dijital duyuru ve belgelerin doğruluğu, merkezi bir sunucuya ihtiyaç duyulmadan blok zincir üzerinden şeffaf ve kriptografik yöntemlerle doğrulanabiliyor. Kurumsal kimlik, merkezi sistemlerden bağımsız olarak korunarak sahtecilik ve alan adı ele geçirme girişimlerine karşı güvence altına alınıyor. İletişim Başkanlığı’nın blok zincir alanındaki bu adımları, uluslararası teknoloji toplulukları tarafından da yakından takip ediliyor.