Malatya’da Tespih Sanatı Yeniden Hayat Buluyor: 40 Öğrenciye Eğitim, Ustalar Yetişiyor

Malatya’da geleneksel tespih sanatı, Büyükşehir Belediyesi bünyesinde açılan kurslarla yeniden canlanıyor. Yaklaşık 40 öğrenciye eğitim veren usta Güler, şimdiye kadar 4 öğrencisinin bu sanatta ustalaşarak kendi atölyelerini kurduğunu belirtti.

Tespihe olan ilgisinin 8 yıl önce başladığını ve merhum ustası Kenan Alan’ın yanı sıra Ömer Nasur Güler, Süleyman Gürsoy ve Burak Ergün gibi isimlerin destekleriyle kendisini geliştirdiğini anlatan Güler, Geleneksel El Sanatları Sanatçısı Kimlik Kartı sahibi olarak kurslarda ticari kaygı gütmeden sanatın inceliklerini öğretmeye çalıştıklarını vurguladı.

Doğal Malzemeler ve Sanatsal İşçilik

Tespih yapımında kullanılan malzemelerin tamamen doğal ürünlerden oluştuğunu kaydeden Güler, ağaçlar (kuka, pelesenk, abanoz, yılanağacı, ardıç gibi), meyve çekirdekleri, kehribar, mamut dişi ve çeşitli doğal taşları tercih ettiklerini söyledi. Doğal ve organik malzemelerin kullanımının önemine dikkat çekti.

Özel siparişlere göre üretim yaptıklarını belirten Güler, kullanılan malzeme ve işçiliğe bağlı olarak tespih fiyatlarının 5 bin TL ile 150 bin TL arasında değişebildiğini ifade etti. Yakut ve zümrüt gibi değerli taşlarla süslenen eserlerin hem koleksiyonerlerin hem de tespihe ilgi duyan vatandaşların beğenisini topladığını sözlerine ekledi.

Tespihin Kültürel ve Manevi Boyutu

Tespihin sadece bir aksesuar olmadığını, kültürel ve manevi yönünün de bulunduğunu vurgulayan Güler, Anadolu Medeniyetleri Müzesi’nde bulunan eski tespih benzeri materyallerin bu sanatın köklü geçmişine işaret ettiğini belirtti. İnsanların tespihe stres atma, rahatlama ve zikir amacıyla ilgi gösterdiğini dile getirdi. Damla kehribarın özellikle bebeklerin diş çıkarma döneminde faydalı olduğuna dair yaygın inanışın olumlu geri dönüşler aldığını da aktardı.

Emek Yoğun Bir Üretim Süreci

Bir tespihin ortaya çıkmasının büyük emek gerektirdiğini anlatan Güler, malzemenin kesilip şekillendirilmesi, delinmesi ve zımparalanması gibi işlemlerin ardından her habbenin aynı ölçüde olmasının titizlikle sağlandığını belirtti. Ortalama bir tespihin tamamlanmasının yaklaşık üç gün sürdüğünü ifade etti.

Geleneksel Sanatın Geleceği

Geleneksel yöntemlerle üretime devam ettiklerini ve teknolojinin yaygınlaşmasına rağmen el sanatlarının yaşatılması gerektiğini vurgulayan Güler, bu sanatın kaybolmamasını en büyük hedefleri olarak açıkladı. Fabrikasyon üretime karşı kuru torna yöntemiyle geleneksel üretimi öğretmeye çalıştıklarını ve yetiştirdikleri öğrencilerin de bu sanatı gelecek nesillere aktararak tespih kültürünün yaşamaya devam etmesini umduğunu söyledi.