Otomotivde Dijitalleşme Geri Adım Atıyor: Fiziksel Tuşlar Güvenlik İçin Geri Dönüyor

Otomotiv sektörü, elektrikli ve dijitalleşen araçlara geçişle birlikte önemli bir tartışmanın ortasında. Sürüş güvenliği ve kullanıcı pratikliği açısından dijitalleşmenin getirdiği riskler gün yüzüne çıkarken, fiziksel tuşların kritik fonksiyonlarda yeniden zorunlu hale gelmesi gündemde.

Uzak Doğu’da yaşanan bazı kazalar, gömülü kapı kolları gibi dijital donanımların sürüş güvenliğini tehlikeye atabileceğini gösterdi. Bu gelişmeler, sektörel düzenlemelerin ve güvenlik standartlarının yeniden gözden geçirilmesini zorunlu kılıyor.

Sektör temsilcisi Saim Aşçı, dijitalleşmenin yoğun olduğu araçlarda sürücü dikkatini dağıtan unsurların ciddi riskler oluşturduğunu belirtti. Aşçı, “Araç içi dokunmatik ekranlar, eğlence sistemleri ve internet erişimi, sürücünün dikkatini yoldan ortalama 2-3 saniye ayırmasına neden oluyor. Bu, 90 km/s hızla yaklaşık 70 metrelik kontrolsüz bir mesafeye denk geliyor. Fiziksel butonlara kıyasla hata yapma riski ise %20-25 artıyor.” dedi.

Tüketici eğilimleri de bu yöndeki ihtiyacı destekliyor. J.D. Power araştırmasına göre, ABD ve Avrupa’daki yeni araç kullanıcılarının %68’i klima, cam buğu çözme ve ses sistemi gibi temel kontroller için fiziksel tuşları tercih ediyor.

Euro NCAP, 2026 yılından itibaren geçerli olacak değerlendirme kriterlerinde, sinyal, dörtlü flaşör, klima ve cam buğu çözme gibi temel fonksiyonların fiziksel olarak erişilebilir olmaması durumunda araçların güvenlik puanlarını düşüreceğini duyurdu. Bu değişiklik, bazı araçların yalnızca kokpit tasarımı nedeniyle beş yıldız yerine dört yıldız almasına yol açabilir.

Saim Aşçı, üreticilerin maliyetleri araç başına 200 ila 400 dolar artırarak yeniden fiziksel tuş ve mekanik panellere yönelmek zorunda kalacağını öngörüyor. Aşçı ayrıca, satış sonrası hizmetlerde tek bir dokunmatik ekran arızasının maliyetinin 15-25 bin TL iken, fiziksel bir düğmenin değişiminin genellikle 500-1500 TL seviyesinde kaldığına dikkat çekerek, “Teknoloji, sürücünün hayatını kolaylaştırdığı sürece değerlidir. Eğer gözünü yoldan ayırıyor, refleks süresini uzatıyor ve servis maliyetlerini artırıyorsa, bu artık bir konfor değil, sistemli bir risk unsuru haline gelir.” ifadelerini kullandı.