Türkiye Çevre Ajansı’ndan Depozito Sistemi Atılımı: İşletmeler İçin Kayıtlar Başladı

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na bağlı Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yürütülen Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) uygulaması, 1 Temmuz 2026 itibarıyla tüm Türkiye’de hayata geçiyor. Sıfır Atık Hareketi kapsamında başlatılan bu önemli adım, piyasadaki plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajlarının kontrollü ve sürdürülebilir bir şekilde ekonomiye geri kazandırılmasını amaçlıyor. Sistemin ülke geneline yaygınlaşmasıyla ekonomiye yıllık 30 milyar TL katkı sağlanması öngörülüyor.

İade Noktaları Genişliyor, İşletmeler Fırsat Yaratıyor

1 Temmuz 2026’dan itibaren “DOA” logolu içecek satışı yapan marketler, bakkallar, büfeler, oteller, restoranlar ve kafeler depozito iade noktası haline gelecek. Bu işletmeler, operatörlerle yapacakları anlaşmalarla teşvik bedeli alacak olmanın yanı sıra, iade için gelen müşteriler sayesinde artan trafikle ek gelir ve rekabet avantajı elde edecek. Alışveriş merkezleri, havalimanları ve hastaneler de iade noktası olabilecek.

İşletmeler İçin Kayıt Süreci ve Önemli Tarihler

Depozito sistemine dahil olmak isteyen işletmelerin, 1 Temmuz tarihinden önce dbys.gov.tr web sitesi üzerinden Depozito Bilgi Yönetim Sistemi’ne (DBYS) kayıtlarını tamamlamaları ve iade süreçlerini yönetecek yetkili operatörlerden birini seçmeleri gerekiyor.

TÜÇA Başkanı Öztürk: “Geri Dönüşüm Seferberliği Başlatıyoruz”

TÜÇA Başkanı Nurullah Öztürk, sistemin “at-kurtul” alışkanlığının yerine iade ve geri kazanım odaklı yeni bir tüketim davranışını desteklediğini belirtti. Öztürk, Türkiye genelinde her yıl yaklaşık 25 milyar ambalajın geri dönüşüm zincirine dahil edilmesiyle çevre kirliliğinin azalmasını beklediklerini vurguladı. “Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) ile Türkiye genelinde güçlü bir geri dönüşüm seferberliği başlatıyoruz. Ambalajlı içecek satışı yapan işletmelerimiz, bu sistemin sahadaki en önemli paydaşlarından olacak. Tüm işletmelerimizi, çevresel hedeflerimize ulaşmamız ve döngüsel ekonomiyi güçlendirmemiz açısından büyük önem taşıyan bu dönüşümün bir parçası olmaya davet ediyoruz.” dedi.

DOA Sistemi Nasıl İşleyecek?

2025 yılından itibaren kademeli olarak devreye alınan DOA uygulaması, üretimden geri dönüşüme uzanan sürecin dijital olarak izlenebildiği, dünyaya örnek olacak entegre bir model sunuyor. Sistem, atıkların doğaya karışmasını önlemeyi, ambalajların yeniden ekonomiye kazandırılmasını ve doğal kaynak kullanımının azaltılmasını hedefliyor. Satış noktalarında kurulacak iade altyapısı ile işleyecek sistemde, büyük mağaza ve zincir mağazalarda Depozito İade Makinesi (DİM) kurulumu zorunlu olacak. Diğer işletmelere ise operatörler tarafından el terminalleri, şeffaf poşetler ve barkodlu klipsler ücretsiz sağlanacak. HOREKA işletmeleri topladıkları ambalajları operatörlere teslim edecek. Toplanan ambalajlar sayma ve doğrulama merkezlerinde işlenerek geri dönüşüm tesislerinde yeniden hammaddeye dönüştürülecek. Tüketiciler, “DOA” logolu ambalajları iade noktalarına teslim ederek iade bedellerini alabilecek. Bu bedeller DOA mobil uygulaması üzerinden banka hesabına transfer edilebilecek, ATM’den çekilebilecek veya alışverişlerde kullanılabilecek.

Türkiye, En Teknolojik Depozito Sistemini Kuruyor

Dünya genelinde hızla yayılan depozito yönetim sistemleri, 2026 itibarıyla 70 ülke veya eyalette yaklaşık 750 milyon kişiye ulaşacak. Türkiye, hayata geçirdiği uçtan uca dijital altyapısı ile uluslararası ölçekte örnek teşkil edecek bir model ortaya koymayı hedefliyor.