ANKARA-BHA – Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın verilerine göre, Türkiye’nin denizleri yapılan kapsamlı temizlik çalışmalarıyla gözle görülür bir iyileşme kaydetti. Atık su arıtma tesislerinin 7 gün 24 saat çevrimiçi izlenmesi ve denizlerde sürdürülen aralıksız temizlik faaliyetleri sayesinde, kirliliğin azaltılması hedefine önemli adımlar atıldı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın himayelerinde 10 Haziran 2019 tarihinde başlatılan Sıfır Atık Mavi Hareketi, deniz kirliliğini önlemeye ve atıkların kaynağında kontrol altına alınmasına odaklanıyor. Bu kapsamda, 28 ilde eş zamanlı olarak yürütülen “Deniz Çöpleri İl Eylem Planları” çerçevesinde saha temizliği, bilinçlendirme ve iletişim kampanyaları büyük bir titizlikle devam ediyor. Bugüne kadar gerçekleştirilen çalışmalar sonucunda, deniz yüzeyi, kıyı şeritleri ve deniz tabanından toplam 325 bin ton atık toplandı. Toplanan bu atıkların çevreye zarar vermeden bertaraf edilmesi, projenin en önemli çıktılarından biri olarak öne çıkıyor.
Marmara Denizi’nde kirlilikle mücadele kapsamında izleme noktalarının sayısı 150’ye yükseltildi. Bin metreküp ve üzeri kapasiteye sahip tüm atık su arıtma tesisleri, 7 gün 24 saat kesintisiz olarak çevrimiçi izleniyor. İzmit Körfezi’nde hayata geçirilen özel bir proje kapsamında ise yaklaşık 1 milyon 850 bin metrekarelik denizel alan titizlikle tarandı ve 1 milyon 620 bin metreküp dip çamuru denizden uzaklaştırıldı. Bu proje, Avrupa’nın en kapsamlı çevre ve denizcilik projeleri arasında gösteriliyor.
Deniz kirliliğinin büyük bir kısmının kara kaynaklı atıklardan kaynaklandığına dikkat çeken uzmanlar, özellikle kentsel atık suların deşarj edildiği derelerin kirliliği doğrudan denizlere taşıdığını belirtiyor. İstanbul’da dere ve nehir ağızlarında yoğun bir temizlik faaliyeti yürütülüyor. Kentin su kaynakları açısından büyük önem taşıyan Terkos, Büyükçekmece ve Küçükçekmece gölleri, denizle olan bağlantıları ve tatlı-tuzlu su geçiş noktaları olması nedeniyle özel bir hassasiyetle korunuyor. Ayrıca, deniz çöplerinin birikim alanlarını belirlemede rüzgar yönlerinin (poyraz ve lodos) etkisi göz önünde bulundurularak detaylı rüzgar haritaları hazırlanıyor.
Yetkililer, deniz taşımacılığı ve balıkçılık faaliyetleri sırasında oluşan kirliliğe de dikkat çekiyor. Gemilerde ve limanlarda kullanım ömrünü tamamlamış lastiklerin denize atılması ve balıkçılık faaliyetleri sırasında denize terk edilen av araçları, deniz tabanında önemli bir kirlilik unsuru oluşturuyor. Yürütülen deniz temizlik çalışmaları, bu tür kara ve deniz kaynaklı kirliliklerin azaltılmasına yönelik önemli katkılar sağlıyor.